Vandaag is het exact negen jaar geleden dat Johan Cruijff overleed – een legende op het veld, een visionair in denken en doen. Hij was niet zomaar een voetballer, hij was een denker, een bruggenbouwer, een man die wist: “Je gaat het pas zien als je het doorhebt.” Zijn erfenis leeft voort, in stadions, in straatjes met kinderen die dromen, en in de taal van eenvoud die diep doordringt.

Geen label. Geen stroming. Alleen waarheid.

“Je hoeft geen feminist te zijn om te zien wat recht is.”

Maar vandaag brengen we ook eer aan een andere legende – eentje zonder stadion, zonder camera’s, maar met een even indrukwekkend levensveld: Queen Mummie oftewel moeder de vrouw

Een vrouw die geen gouden bal won, maar wel harten.

Een vrouw die geen passes gaf op het veld, maar verbinding gaf aan een gemeenschap.

Een moeder. Een koningin van het dagelijks leven.

Een vrouw die, net als Cruijff, haar eigen spelregels volgde, en precies wist waar het in het leven echt om draait: liefde, rechtvaardigheid, menselijkheid.

Op deze bijzondere dag staan we stil bij twee vormen van erfgoed:

het publieke, sportieve genie van Cruijff,

en het intieme, liefdevolle erfgoed van Queen Mummie –

die in haar eigen koninkrijk levens aanraakte, generaties verbond,

en haar nalatenschap achterliet in rituelen, verhalen en warme herinneringen.

Hier is een nieuw Faro-blog met een universele blik op ‘Moeder de Vrouw’, wereldwijd en door de lens van levend erfgoed:

Moeder de Vrouw – Levende drager van ons erfgoed

Een Faro-gedachte over vrouwen, rituelen en onzichtbare kronen

Wereldwijd bestaat er een oeroude, stille kracht die zich niet laat vastleggen in wetten of archieven. Ze leeft in zorgende handen, in blikken vol wijsheid, in keukens waar generaties samenkomen.

Ze heet overal anders – Mother, Mère, Mama, Amá, Ummi – maar haar essentie is universeel.

Moeder de Vrouw.

Niet als stereotype, maar als cultureel fundament.

Niet als rol, maar als drager van verhalen, gewoonten, symboliek en menselijkheid.

Zij is erfgoed in beweging – levend, ademend, vormgevend.

Precies zoals het Faro-verdrag bedoelt.

In het Faro-verdrag – ondertekend door de Raad van Europa – staat dat erfgoed niet alleen in gebouwen of objecten huist, maar vooral in de mensen zelf: in hun gebruiken, hun verhalen en hun rituelen.

Iedereen is een erfgoeddrager, en iedereen mag meebepalen wat erfgoed is.

Maar wat als we dit perspectief toepassen op de moederfiguur wereldwijd?

De onzichtbare kroon van de vrouw

Elke moeder draagt een onzichtbare kroon.

Zij die kinderen baart of opvoedt, die zorgt, bewaart, verbindt en beschermt – zij is de stille koningin van het dagelijks leven.

Haar troon? Een keukentafel.

Haar rijk? Een huis vol leven.

Haar wetten? Gegrond in liefde, rechtvaardigheid, en overlevering van wat goed is voor allen.

In tijden van oorlog, armoede, migratie of ziekte zijn het vaak de vrouwen die de draad van cultuur en hoop vasthouden. Zij bewaren de taal, de recepten, de gebeden, de gewoonten.

Ze geven het door. Zonder officieel erfgoedlabel.

Zonder erkenning. Maar met enorme waarde.

Kunst als erfgoedtaal – de vaas als ritueel object

Op de foto zien we een vaas – geplaatst op The Book of Rituals.

Een kunstwerk, maar ook een erfstuk.

Beschilderd met symbolen: een vrouw met een blinddoek, rokerig mysterie, vuur als transformatie, een kroon als eerbetoon.

Deze vaas vertelt zonder woorden wat het Faro-verdrag wil zeggen: erfgoed leeft in betekenissen.

In hoe wij omgaan met verleden, heden en toekomst.

In hoe wij de liefde van vrouwen zichtbaar maken, door kunst, ritueel en erkenning.

Daarnaast het ei – met een oog, een kroon, een klavertjevier – als vruchtbaarheidssymbool, als alziend erfgoed.

Een zeldzaam, krachtig duo.

Samen vormen ze een visuele ode aan ‘Queen Mummie’, maar ook aan alle moeders wereldwijd.

Van privé naar collectief erfgoed

Als we erfgoed niet langer alleen definiëren als ‘wat belangrijk was voor een natie’, maar ook als ‘wat belangrijk is voor mensen nu’, dan mogen we niet langer om de figuur van de moeder heen.

Elke moeder die verhalen doorgeeft, rituelen bewaart, liefde weeft in het dagelijks leven –

is een cultureel monument.

Zij is Faro, zonder dat ze het weet.

Haar werk is onbetaald, haar nalatenschap onmisbaar.

Een oproep: erken haar rol in beleid én verhaal

Laten we pleiten voor erfgoedbeleid waarin ruimte is voor het dagelijks leven van vrouwen.

Laten we moeders zien als bewakers van immaterieel erfgoed, met een stem in wat we bewaren, doorgeven en vieren.

En laten we kunst blijven maken die deze verhalen zichtbaar maakt.

Zoals deze vaas.

Zoals dit ritueel.

Zoals dit blog.

Want erfgoed leeft.

En waar het leeft, leeft moeder de vrouw.

Liefs Silvia